Pryszcze podskórne – skąd się biorą i jak się ich pozbyć? Poradnik

Czym jest pryszcz podskórny i czym się różni od pozostałych?

Trądzik pospolity to choroba skóry, która występuje u osób w różnym wieku. Jej objawem mogą być zarówno zaskórniki otwarte i zamknięte, jak i znacznie bardziej problematyczne zmiany, do których zalicza się pryszcz podskórny.

Pryszcz podskórny to rodzaj zmiany, która powstaje i rozwija się w głębszych warstwach skóry  niż zaskórniki. Jego obecność to wynik zablokowania gruczołu łojowego przez martwe komórki naskórka i nadmiar sebum. Ze względu na to, że zmiana rozwija się pod skórą, początkowo nie jest widoczna. Nie posiada charakterystycznej „główki” z ropną wydzieliną, a wyglądem przypomina wybrzuszenie na skórze.

Pryszcze podskórne najczęściej pojawiają się na twarzy w strefie T, czego przykładem jest pryszcz podskórny na brodzie. Do pozostałych lokalizacji zalicza się okolice żuchwy, dekoltu oraz skórę pleców.

W jaki sposób rozpoznać, że niedoskonałości na twarzy to pryszcze podskórne?

• są tkliwe i bolesne, przy próbie dotyku wywołują wyraźny dyskomfort;
• mogą utrzymywać się na skórze nawet do kilku tygodni;
• posiadają czerwone lub sino-purpurowe zabarwienie;
• są większe niż „zwykłe” niedoskonałości, średnica może wynosić nawet kilka centymetrów.

Jakie są przyczyny pryszczy podskórnych?

Powstawanie tak bolesnych niedoskonałości ma miejsce w wyniku trwającego, złożonego stanu zapalnego pod skórą. Tak jak w przypadku dermatozy, jaką jest trądzik młodzieńczy, tutaj również nie istnieje wyłącznie jedna przyczyna powstawania pryszczy podskórnych. Co więcej, ich pojawienie się to często wynik „nałożenia na siebie” kilku czynników.

Do najważniejszych przyczyn i czynników nasilających obecność pryszczy podskórnych zalicza się:

• nadmierną produkcję sebum i niewłaściwy proces rogowacenia naskórka, co prowadzi do zaczopowania ujść gruczołów łojowych;
• zaburzenia hormonalne – wzrost poziomu androgenów w okresie dojrzewania sprzyja nadmiernej produkcji sebum. Oprócz tego, wiele dorosłych kobiet zmaga się z pryszczami podskórnymi w czasie ciąży, menstruacji lub menopauzy;
• niewłaściwą dietę i styl życia – palenie papierosów, spożywanie alkoholu, a także dieta pozbawiona wartości odżywczych, witamin i minerałów, a bogata w wysokoprzetworzoną żywność, tłuszcze nasycone i cukry proste może nasilać objawy trądziku;
• chroniczny stres – w wyniku stresu w organizmie wytwarza się kortyzol, który może zaburzać pracę hormonów i stymulować gruczoły łojowe do nadmiernej produkcji sebum;
• zanieczyszczenia – cząsteczki i drobiny zawarte w smogu i pozostałych zanieczyszczeniach mogą osiadać w porach skóry i sprzyjać ich zatykaniu; 
• nieodpowiednio dobrane kosmetyki – stosowanie wyłącznie mocno okluzyjnych kosmetyków do pielęgnacji, a także mocno kryjących i ciężkich podkładów o działaniu komedogennym;
• błędy pielęgnacyjne – zbyt intensywne oczyszczanie twarzy, które prowadzi do naruszenia bariery hydrolipidowej i sprzyja powstawaniu bolesnych niedoskonałości;
• nadmierną aktywność bakterii Cutibacterium acnes w zatkanych porach skóry.

Zauważa się również, że obecność pryszczy podskórnych może mieć swoje źródło w uwarunkowaniach genetycznych, obniżonej odporności lub współwystępować z chorobami metabolicznymi (np. cukrzyca).

Jak odróżnić pryszcz podskórny od innych zmian na skórze?

Cera trądzikowa zmaga się z różnymi rodzajami niedoskonałości. Mimo to, może dojść do powstania zmiany łudząco podobnej do pryszcza podskórnego, która wymaga zupełnie innego podejścia.

Pryszcze podskórne można pomylić z:

• cystą – to jeden z ciężkich objawów trądziku. Zmiany powstają jeszcze głębiej niż pryszcz podskórny, mogą rozwijać się tygodniami i często są o wiele bardziej bolesne; 
• czyrakiem – to bardzo bolesny objaw zapalenia mieszka włosowego, wywołany przez bakterie gronkowca złocistego (Staphylococcus aureus). Przyjmuje postać bardzo twardego i bolesnego guzka wypełnionego ropną treścią;
• kaszakiem – to miękki, zwykle bezbolesny guzek, o białawym, żółtawym lub cielistym odcieniu.

Jak pozbyć się pryszcza podskórnego?

Pryszcz podskórny to jeden z objawów trądziku. Aby się go pozbyć, niezbędne jest połączenie odpowiedniej kuracji zaleconej przez dermatologa (np. odpowiednia maść na pryszcze podskórne lub stosowanie preparatów o działaniu przeciwzapalnym i antybakteryjnym, w niektórych sytuacjach antybiotykoterapia) oraz właściwej pielęgnacji. Pamiętaj, że kosmetyki na trądzik nie leczą przyczyny tej choroby, ale mogą skutecznie łagodzić jej objawy i wspierać skórę w procesie regeneracji. Zawsze powinny stanowić uzupełnienie leczenia dermatologicznego.

Składniki aktywne w kosmetykach, jakie sprawdzą się w redukcji objawów pryszczy podskórnych to:

• kwas salicylowy;
• niacynamid;
• kwas azelainowy;
• kwasy AHA (przede wszystkim kwas glikolowy, ale również migdałowy i mlekowy);
• retinol;
• cynk.

Kiedy mimo wprowadzonej przez lekarza kuracji i zmian w pielęgnacji nie widzisz poprawy, pryszcze podskórne ciągle powracają w tym samym miejscu lub stają się jeszcze bardziej bolesne, konieczna jest ponowna konsultacja z dermatologiem.

Jak pielęgnować skórę i zapobiegać pryszczom podskórnym?

Jak powinna wyglądać pielęgnacja skóry trądzikowej? Podstawę zawsze stanowi prawidłowe oczyszczanie. Pamiętaj, że nie musisz myć twarzy przez kilka minut. Wystarczy, że będziesz to robić dokładnie i codziennie (rano i wieczorem). Wybieraj produkty, które wspierają redukcję nadmiaru sebum, ale nie przesuszają naskórka i wzmacniają warstwę hydrolipidową. Jeśli danego dnia masz na sobie makijaż, pamiętaj o zastosowaniu odpowiedniego produktu do demakijażu (np. płyn micelarny, emulsja, masełko do demakijażu), a następnie umyciu twarzy delikatnym żelem.

Oprócz tego, skuteczna pielęgnacja cery trądzikowej powinna obejmować:

• regularne złuszczanie martwego naskórka przy pomocy toników lub peelingów kwasowych (unikaj tarcia, jakie wywołują peelingi mechaniczne). Zwróć uwagę, aby stężenie substancji aktywnych było dopasowane do aktualnej kondycji Twojej skóry. Zbyt wysokie może wywołać podrażnienia;
• codzienne nawilżanie. Wydaje się oczywiste, jednak wiele osób zapomina o tym elemencie. Odpowiednio nawilżona skóra lepiej się regeneruje i jest bardziej odporna na czynniki zewnętrzne. Wybieraj krem na trądzik o lekkiej, nietłustej formule, która nie pozostawi niekomfortowej warstwy na skórze;
• codzienną ochronę przeciwsłoneczną. Mimo że latem pryszcze podskórne mogą wydawać się mniej widoczne, słońce nie jest Twoim przyjacielem. Promieniowanie UV nasila produkcję sebum i może sprzyjać tworzeniu przebarwień potrądzikowych. Co więcej, skóra trądzikowa w trakcie kuracji dermatologicznej może być bardziej wrażliwa na światło słoneczne, stąd SPF 50+ to Twój must have;

W codziennej pielęgnacji pomocny okaże się żel punktowy na pryszcze, który może przyspieszyć gojenie się niedoskonałości i zapobiegnie tworzeniu się przebarwień potrądzikowych.

Oprócz ukierunkowanej rutyny pielęgnacyjnej warto pamiętać o roli zbilansowanej diety i odpowiedniego stylu życia. Postaraj się ograniczyć spożywanie mocno przetworzonych produktów, zawierających dużą ilość cukrów prostych, soli i tłuszczów trans. Postaw na odżywcze menu, bogate w białko, kwasy omega-3, świeże warzywa i owoce. Zadbaj także o wartościowy sen i czas na odpoczynek, które pomogą w redukcji stresu.

Czego zdecydowanie nie robić w przypadku pryszczy podskórnych?

W internecie możesz znaleźć wiele sposobów na szybkie pozbycie się pryszcza podskórnego. Niestety wiele z nich może przynieść odwrotny skutek i wywrzeć negatywny wpływ na kondycję Twojej skóry.

Oto, czego zdecydowanie nie robić w przypadku pryszczy podskórnych:

• nie dotykać, nie nakłuwać ani tym bardziej nie wyciskać;
• nie drażnić zmiany ani nie wysuszać jej preparatami zawierającymi wysokie stężenie alkoholu, jak środki do odkażania ran;
• nie stosować kilku kosmetyków z wysokim stężeniem różnych substancji aktywnych jednocześnie;
• nie stosować silnych peelingów kwasowych ani kuracji dermatologicznych bez konsultacji z dermatologiem.

Każda z tych czynności, a w szczególności nakłuwanie i wyciskanie niesie ze sobą ryzyko powikłań, jak przebarwienia i blizny potrądzikowe, czy zapalenie skóry i rozprzestrzenianie się niedoskonałości na inne części twarzy.

Pryszcz podskórny i rutyna pielęgnacyjna

Do mycia twarzy rano i wieczorem wybierz Effaclar Żel oczyszczający. Jego formuła skutecznie, ale delikatnie oczyszcza skórę, usuwa zanieczyszczenia i redukuje nadmiar sebum. Pomaga odblokować pory, pozostawiając skórę czystą i odświeżoną, a także utrzymuje jej prawidłowe pH. Jego nowa, ulepszona formuła oprócz pochodnej cynku i wody termalnej z La Roche-Posay zawiera Phylobiomę, która wspomaga utrzymanie równowagi mikrobiomu. Kosmetyk jest odpowiedni dla skóry skłonnej do trądziku, w tym wrażliwej.

Do codziennego nawilżania skóry ze skłonnością do niedoskonałości oraz podskórnych pryszczy polecamy Effaclar Duo+M, czyli ulepszony Effaclar Duo. Nowa formuła zawiera opatentowany składnik Phylobioma, a także Procerad™ oraz niacynamid. Wspiera redukcję zaskórników i wyprysków, koryguje przebarwienia potrądzikowe, ujednolica koloryt skóry, koi i zapewnia 24-godzinne¹ nawilżenie. Zapewnia widoczne efekty po 8 godzinach², a także jest odpowiedni do stosowania od 10. roku życia.

W przypadku bolesnych pryszczy podskórnych oraz w sytuacji, gdy zdarza Ci się wyciskać lub rozdrapywać niedoskonałości, świetnym wsparciem okażą się Effaclar Duo+M Plasterki. Wykorzystując technologię hydrokoloidową, tworzą barierę ochronną pochłaniającą zanieczyszczenia, jednocześnie zachowując idealne nawilżenie, aby przyspieszyć redukcję pryszczy. Są niewidoczne, ultracienkie i skutecznie redukują rozmiar i widoczność pryszczy.

Jaka rutyna pielęgnacyjna będzie najlepsza?

Dla osób zmagających się z bolesnymi zmianami polecamy schemat z wykorzystaniem gamy Effaclar:

1. Stosuj Effaclar Żel Oczyszczający rano i wieczorem. Ten gel wash z Phylobioma skutecznie redukuje nadmiar sebum.
2. Nałóż Effaclar Duo+M na całą twarz. Ten krem zwalcza bolesne niedoskonałości podskórne, działa przeciw nawrotom i redukuje przebarwienia. Zapewnia widoczne efekty już po 8 godzinach.
3. Na bolesną zmianę naklej Effaclar Duo+M Plasterki. Te plasterki wykorzystują technologię hydrokoloidową, która pomaga szybciej wyciszyć niedoskonałość.
4. Każdego ranka stosuj krem z filtrem SPF 50+.

Pryszcz podskórny – najczęściej zadawane pytania

Masz wątpliwości jak radzić sobie z trądzikiem podskórnym? Sprawdź odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania.

Czy pryszcz podskórny zostawia blizny?

Pryszcze podskórne mogą pozostawiać po sobie blizny w sytuacji, gdy wywołują silny stan zapalny, są bardzo głęboko położne lub wyciskane. 

Jak długo goi się pryszcz podskórny?

Pryszcze podskórne goją się dłużej niż drobniejsze niedoskonałości. W niektórych przypadkach czas redukcji może wynieść 2-3 tygodnie.

Czy pryszcze podskórne znikają same?

Pryszcze podskórne mogą zniknąć same, jednak ze względu na głębokie położenie, często wymagają odpowiedniej rutyny pielęgnacyjnejlub kuracji zaleconej przez dermatologa. Aby przyspieszyć ich prawidłowe gojenie, unikaj ich nakłuwania i wyciskania.

Dlaczego pryszcze podskórne nawracają?

Pryszcz podskórny nawracający w tym samym miejscu może świadczyć o tym, że zmiana nie została w pełni wygojona, uległa nadkażeniu, ma podłoże hormonalne lub przyczyna jest bardziej złożona i wymaga wsparcia dermatologa.

Czy pryszcz podskórny zawsze oznacza trądzik?

Nie, pryszcze podskórne nie zawsze świadczą o trądziku. Choć stanowią jeden z jego objawów, mogą pojawiać się okresowo, jako skutek błędów pielęgnacyjnych lub w wyniku zaburzeń hormonalnych (ciąża, menstruacja, menopauza).

Tekst został zweryfikowany przez mgr Kingę Bożek.

Za deklaracje marketingowe odpowiada La Roche-Posay.

Mgr Kinga Bożek, Specjalista ds. Legislacji i Oceny Bezpieczeństwa