Czym jest hipopigmentacja?

Przebarwienia na twarzy i ciele zwykle kojarzą się z różowymi bądź brązowymi plamami, które łatwo rzucają się w oczy. Tymczasem mogą mieć także białą barwę, czego przykładem jest zjawisko hipopigmentacji.

Hipopigmentacja to, jak sugeruje nazwa, przeciwieństwo hiperpigmentacji, czyli nadmiaru melaniny. Jest zaburzeniem barwnikowym, które charakteryzuje się powstawaniem na skórze bardzo jasnych, a często białych plam. Ich obecność wynika z niedoboru melaniny lub jej nieprawidłowej syntezy i nierównomiernego rozmieszczenia w naskórku.

Choć częściej obserwuje się ją u osób o ciemniejszej karnacji, hipopigementacja może wystąpić u każdego, bez względu na wiek i płeć. Białe plamki na skórze, w zależności od rodzaju hipopigmentacji mogą być bardzo drobne o regularnym kształcie lub wręcz przeciwnie – obejmować większy obszar skóry.

Jakie są przyczyny braku pigmentu w skórze?

Główną przyczyną hipopigmentacji i pojawiania się białych plam na ramionach jest uszkodzenie melanocytów i ich nieprawidłowa synteza melaniny, która może być wywołana:

• nadmierną i częstą ekspozycją na promieniowanie UV, brakiem stosowania fotoprotekcji;
• oparzeniami słonecznymi, urazami mechanicznymi (takimi jak oparzenia czy skaleczenia) skóry powodującymi uszkodzenia melanocytów;
• uwarunkowaniami genetycznymi i chorobami autoimmunologicznymi;
• przebytymi chorobami skóry z towarzyszącym im stanem zapalnym;
• niedoborami niektórych witamin i minerałów np. witaminy B12, D, cynku.
• hipopigemntacja może być również dziedziczna, wtedy mówimy o albinizmie

Jakie są rodzaje hipopigmentacji?

Białe przebarwienia na skórze będące objawem hipopigmentacji mogą mieć swoje źródło w różnych problemach skórnych, w tym autoimmunologicznych chorobach skóry. Wyróżnia się:

• bielactwo – można podzielić je na wrodzone oraz bielactwo nabyte. Charakteryzuje się niedoborem melaniny w skórze oraz we włosach czy tęczówkach. W jego przebiegu to układ immunologiczny atakuje melanocyty, czego skutkiem są białe plamy, jak przebarwienia pod oczami lub na skórze dłoni, które z czasem mogą obejmować większe obszary skóry;
• łupież pstry – to częsta dermatoza wywołana nadmierną aktywnością drożdżaków z gatunku Malassezia. Objawy oprócz skóry głowy obejmują kark, ramiona, klatkę piersiową czy tułów. Przebarwienia na szyi wywołane łupieżem pstrym mają bladą lub jasnoróżową barwę;
• łupież biały – najczęściej występuje u dzieci i młodzieży, charakteryzuje się jasnymi plamami, które występują na policzkach, ramionach i tułowiu. Początkowo mają różowy odcień, jednak z czasem ulegają złuszczeniu, pozostawiając białe odbarwienie;
• odbarwienia pozapalne – to efekt zaniku barwnika w skórze na skutek wcześniejszego stanu zapalnego wywołanego chorobą, np. łuszczycą, AZS, łojotokowym zapaleniem skóry czy trądzikiem.

Co oznaczają białe plamy na skórze po opalaniu?

Zauważyłaś, że na Twojej skórze po opalaniu pojawiły się bardzo drobne, białe plamki? To częsty skutek działania promieniowania UV na skórę. Te białe przebarwienia na twarzy od słońca to nic innego jak idiopatyczna hipomelanoza kropelkowa.

Choć brzmi skomplikowanie, za jej nazwą kryją się łagodne zmiany o niewielkiej średnicy. Oprócz skóry twarzy białe plamki po opalaniu najczęściej pojawiają się na nogach oraz ramionach lub klatce piersiowej. Ich ilość może zwiększać się wraz z wiekiem, jednak mogą występować także u młodszych osób, które spędzają zbyt wiele czasu na słońcu.

Czy można zniwelować białe odbarwienia skóry?

W przypadku białych plam na skórze ich redukcja zależy od przyczyny. Stąd w wielu sytuacjach niezbędna okazuje się właściwa diagnostyka i wsparcie lekarskie. Jeśli hipopigmentacja to skutek działania wcześniej istniejących chorób, kluczowe jest ich prawidłowe leczenie. W innych przypadkach pomocne mogą okazać się glikokortykosteroidy lub fototerapia. Należy mieć jednak świadomość, że w przypadku hipopigmentacji większość terapii opiera się na łagodzeniu objawów lub zapobieganiu ich wystąpieniu.

Jak zapobiegać białym plamom na skórze?

Choć białe plamki po opalaniu nie są bardzo widoczne na skórze, nie powinno się dopuszczać do ich powstawania. W tym celu niezbędna okazuje się codzienna fotoprotekcja, która jest istotna nie tylko w zapobieganiu odbarwieniom skóry od słońca.

Krem na przebarwienia z wysokim filtrem SPF 50+ i ochroną UVA powinny stosować wszystkie osoby zmagające się z każdym rodzajem hipopigmentacji, w tym bielactwem czy odbarwieniami pozapalnymi.

Jaki krem z filtrem wybrać? Oprócz bardzo wysokiej ochrony i szerokiego spektrum działania, w przypadku wymagającej skóry lepszym wyborem mogą okazać się filtry mineralne lub mieszane. Dobrze, aby SPF zawierał dodatkowo składniki o działaniu nawilżającym i kojącym.

Jeśli zmagasz się z plamami na skórze o różnym pochodzeniu, staraj się jak najbardziej ograniczyć ekspozycję na promieniowanie UV i unikaj przebywania na słońcu w godzinach najwyższego indeksu UV (latem między 10 a 16). Jeśli do tej pory korzystałaś z solarium, najwżysza pora, aby z niego zrezygnować. Promieniowanie UV emitowane przez lampy w solariach również jest niebezpieczne dla zdrowia!

Obecność białych plam na skórze może wynikać także z niedoborów w diecie. Zadbaj o to, aby była ona bogata w witaminy i minerały.

Białe przebarwienia – najczęściej zadawane pytania

Temat białych plam na skórze może budzić wiele wątpliwości. Sprawdź odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania w tym temacie.

Czy białe przebarwienia mogą zniknąć same?

Samoistne zniknięcie białych przebarwień na skórze jest zależne od ich przyczyny. Jeśli przyczyną jest łupież pstry lub biały, białe przebarwienia mogą zniknąć po wyeliminowaniu wywołującego je czynnika. Jeśli w danym przypadku doszło do trwałego uszkodzenia melanocytów, nie będzie to możliwe.

Czy można się opalać mając białe plamy na skórze? 

Opalanie się i wielogodzinne przebywanie na słońcu w przypadku białych plam na skórze nie jest wskazane, gdyż może pogłębić uszkodzenia skóry.

Czy odbarwienia skóry są groźne dla zdrowia? 

Odbarwienia na skórze będące skutkiem hipopigmentacji zwykle nie stwarzają zagrożenia. Mimo to nie należy ich lekceważyć, gdyż mogą stanowić oznakę innych chorób skóry lub chorób wewnętrznych.

Czy dieta ma wpływ na białe plamy na skórze? 

Tak, w niektórych przypadkach białe plamy na skórze mogą wynikać z bardzo ubogiej diety i poważnych niedoborów witamin i minerałów. Aby skutecznie wspierać prawidłową pigmentację skóry, zadbaj o produkty bogate w witaminy z grupy B, w tym B12, kwas foliowy, witaminę D oraz cynk.

Czy białe plamy na skórze to bielactwo?

Białe plamy na skórze mogą być objawem bielactwa, szczególnie jeśli powiększają się i obejmują coraz większe obszary ciała. Istnieje jednak wiele innych czynników, które wpływają na pojawienie się białych plam na skórze, które w razie wątpliwości warto skonsultować z dermatologiem.

Tekst został zweryfikowany przez mgr inż. Aleksandrę Wójcicką.

Za deklaracje marketingowe odpowiada La Roche-Posay.

Mgr inż. Aleksandra Wójcicka, Specjalista ds. Legislacji i Oceny Bezpieczeństwa